Wypożyczalnia PFRON 2026. Jaki sprzęt można dostać?

Linijka brajlowska, powiększalnik, urządzenie pozwalające sterować komputerem wzrokiem czy system wspomagający słyszenie potrafią kosztować tyle, że dla wielu osób zakup takiego sprzętu jest po prostu poza zasięgiem. Właśnie dlatego Wypożyczalnia Technologii Wspomagających PFRON może być ważnym rozwiązaniem dla osób z niepełnosprawnościami.

Co istotne, po przerwie program ponownie przyjmuje wnioski. Od 4 września 2026 r. od godziny 10:00 można ponownie składać wnioski o wypożyczenie technologii wspomagających. PFRON jednocześnie zapowiedział wdrażanie nowych przepisów, które w przyszłości umożliwią w określonych przypadkach nieodpłatne przekazywanie sprzętu na własność.

Jak działa wypożyczalnia PFRON, kto może z niej skorzystać i z czym trzeba się liczyć przed złożeniem wniosku?

Wypożyczalnia PFRON znów przyjmuje wnioski

PFRON poinformował 3 września 2026 r., że od następnego dnia ponownie uruchomiona zostanie możliwość składania wniosków w ramach Wypożyczalni Technologii Wspomagających.

To ważna informacja, ponieważ program miał wcześniej przerwę. Obecny nabór obejmuje m.in. technologie pomagające osobom z niepełnosprawnościami wzroku, słuchu, komunikacji czy w codziennym funkcjonowaniu. Wnioski można składać elektronicznie w systemie SOW albo w formie papierowej.

Jaki sprzęt można wypożyczyć?

Lista technologii jest znacznie szersza niż mogłoby wynikać z samej nazwy programu. PFRON dzieli dostępne rozwiązania na kilka grup. Wśród dostępnego sprzętu znajdują się m.in.:

aparaty słuchowe,
urządzenia i systemy wspomagające słyszenie,
linijki brajlowskie,
drukarki brajlowskie,
programy do translacji brajla,
powiększalniki przenośne i stacjonarne,
oprogramowanie wspierające komunikację alternatywną,
tablety z dedykowanym oprogramowaniem działającym na Androidzie,
urządzenia PCeye pozwalające sterować komputerem za pomocą wzroku.

Lista obejmuje również inne technologie, w tym rozwiązania związane z problemami w poruszaniu się, podnośniki oraz technologie z kategorii ogólnej. Nie oznacza to jednak, że każda osoba może wybrać dowolne urządzenie z katalogu. W procesie uczestniczy CIDON, a dobór technologii ma odpowiadać potrzebom konkretnego użytkownika.

Sprawdź również: Uniwersytet Trzeciego Wieku 2026/2027 – zapisy, terminy, opłaty i zasady

Kto może skorzystać z wypożyczalni?

Podstawowe kryterium związane jest z posiadaniem odpowiedniego orzeczenia. Z wypożyczalni mogą korzystać osoby, które mają:

ważne orzeczenie o niepełnosprawności – w przypadku dzieci do 16. roku życia,
orzeczenie o znacznym albo umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,
albo orzeczenie równoważne.

Jest jednak istotny wyjątek. W przypadku aparatów słuchowych mogą również korzystać osoby z lekkim stopniem niepełnosprawności albo orzeczeniem równoważnym. To oznacza, że osoba z lekkim stopniem niepełnosprawności nie może na tej podstawie zakładać, że otrzyma dowolną technologię z wypożyczalni. Szczególne zasady dotyczą właśnie aparatów słuchowych.

Ważna zasada 12 miesięcy

Przed złożeniem wniosku trzeba sprawdzić jeszcze jedną rzecz. W ciągu 12 miesięcy przed dniem złożenia wniosku wnioskodawca nie powinien otrzymać ze środków PFRON lub NFZ dofinansowania do zakupu takiej samej technologii wspomagającej, o jaką obecnie się ubiega. Nie chodzi więc o to, że przez rok nie można było korzystać z żadnego wsparcia PFRON czy NFZ. Zasada odnosi się do tej samej technologii.

Co w przypadku pogorszenia stanu zdrowia?

Przepisy przewidują również sytuacje wyjątkowe. Jeżeli stan zdrowia pogorszył się na tyle, że wcześniej kupiony sprzęt przestał spełniać swoją funkcję, albo sprzęt został utracony w wyniku zdarzenia losowego, np. kradzieży czy zniszczenia, można zwrócić się do Centrum Informacyjno-Doradczego dla Osób z Niepełnosprawnością (CIDON) przy właściwym oddziale PFRON. Jeżeli opinia CIDON będzie pozytywna, możliwe jest złożenie wniosku o wypożyczenie technologii mimo niespełnienia standardowego 12-miesięcznego okresu.

Wypożyczenie nie oznacza jednak „zero złotych”

To jeden z ważniejszych szczegółów, o których łatwo zapomnieć. Samo korzystanie ze sprzętu w ramach wypożyczalni nie jest odpłatnym zakupem urządzenia, ale przed jego otrzymaniem trzeba zawrzeć umowę wypożyczenia i wpłacić jednorazową zwrotną kaucję w wysokości 2 proc. ceny zakupu danej technologii.

To oznacza, że wysokość kaucji zależy od wartości konkretnego urządzenia. Przykładowo, gdyby cena zakupu technologii wynosiła 10 tys. zł, kaucja wyniosłaby 200 zł. Przy urządzeniu wartym 20 tys. zł byłoby to 400 zł. Kaucja jest zwrotna, więc nie należy utożsamiać jej z opłatą za wypożyczenie.

Sprawdź również: Darmowa tomografia płuc na NFZ. NDTK od października 2026

Jak wygląda procedura? To nie jest tylko wysłanie formularza

Wniosek można złożyć elektronicznie albo papierowo.

Wariant 1: wniosek przez SOW

Elektroniczny wniosek składa się za pośrednictwem Systemu Obsługi Wsparcia (SOW). Dokument elektroniczny powinien być opatrzony jednym z akceptowanych podpisów: kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.

Wariant 2: wniosek papierowy

Można również skorzystać z papierowej wersji wniosku. Dokument należy złożyć we właściwym miejscowo oddziale PFRON – osobiście, pocztą lub przez osobę upoważnioną, zgodnie z zasadami wskazanymi przez PFRON. Jeżeli wniosek składa opiekun prawny, przedstawiciel ustawowy albo pełnomocnik, należy dodatkowo przedstawić dokument potwierdzający odpowiednie umocowanie.

Co dzieje się po wysłaniu wniosku?

To etap, którego nie warto pomijać. Po złożeniu dokumentów pracownik CIDON sprawdza wniosek pod względem formalnym. Weryfikuje również m.in. spełnienie zasady dotyczącej wcześniejszego dofinansowania tej samej technologii. Jeżeli czegoś brakuje, wnioskodawca zostanie poproszony o uzupełnienie dokumentów. Jeżeli tego nie zrobi, wniosek nie zostanie rozpatrzony.

Po pozytywnej weryfikacji formalnej pracownik CIDON kontaktuje się z wnioskodawcą, aby ustalić termin i zakres doradztwa. Wnioskodawcy przysługuje co najmniej jedna konsultacja dotycząca doboru technologii wspomagającej. To istotne, ponieważ nie chodzi wyłącznie o wybranie najdroższego czy najbardziej zaawansowanego urządzenia z katalogu. Sprzęt powinien odpowiadać rzeczywistym potrzebom osoby, która będzie z niego korzystała.

Kto dostarcza sprzęt?

Za organizację wypożyczenia odpowiada Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych (RARS). Na podstawie wniosku i informacji przekazanych przez CIDON RARS ustala z wnioskodawcą termin i miejsce dostarczenia sprzętu. W zależności od technologii może obejmować to nie tylko samo dostarczenie, ale również:

dostosowanie urządzenia,
konfigurację,
podstawowy instruktaż korzystania ze sprzętu.

W praktyce jest to więc coś więcej niż zwykła przesyłka kurierska z urządzeniem.

Jak długo można korzystać ze sprzętu?

Okres korzystania wynika z zawartej umowy wypożyczenia i może zależeć również od okresu ważności orzeczenia. W poprzednich zasadach umowy były zawierane na określony czas z możliwością przedłużenia. Aktualne szczegóły dotyczące konkretnej umowy należy sprawdzić przy jej zawieraniu, ponieważ zasady programu były w 2026 r. zmieniane. Warto też pamiętać, że samo wypożyczenie nie oznacza automatycznego uzyskania sprzętu na własność.

Nowa ustawa może zmienić zasady – sprzęt będzie można w przyszłości przekazywać na własność

To jedna z najważniejszych zmian dotyczących wypożyczalni w 2026 r. 17 lipca 2026 r. uchwalono ustawę zmieniającą ustawę o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Ustawa została podpisana przez Prezydenta 13 sierpnia 2026 r. Nowe przepisy stworzyły podstawę prawną, dzięki której PFRON może w określonych przypadkach nieodpłatnie przekazywać sprzęt, urządzenia, pojazdy, oprogramowanie i inne wyroby służące poprawie możliwości funkcjonalnych osób z niepełnosprawnościami.

PFRON w swoim komunikacie dotyczącym ponownego uruchomienia wypożyczalni poinformował, że osoby wypożyczające sprzęt, a także określone podmioty – m.in. państwowe jednostki organizacyjne, jednostki samorządu terytorialnego, SPZOZ oraz organizacje pozarządowe – będą w przyszłości mogły ubiegać się o nieodpłatne przekazanie technologii na własność. I tu potrzebne jest ważne zastrzeżenie: to nie oznacza, że każdy obecny wypożyczający automatycznie otrzyma używany sprzęt na własność.

PFRON na razie pracuje nad wdrożeniem nowych rozwiązań i zapowiedział osobny komunikat, kiedy będzie można z nich faktycznie korzystać. Dlatego na obecnym etapie nie należy traktować wypożyczenia jako gwarancji późniejszego przejęcia urządzenia.

Sprawdź również: Bezpieczni 60+ 2026. Harmonogram warsztatów, miejsca i zapisy

Czy warto składać wniosek już teraz?

Jeżeli ktoś potrzebuje konkretnej technologii wspomagającej, ponowne uruchomienie naboru jest przede wszystkim informacją, że nie trzeba już czekać na wznowienie programu – wnioski można składać od 4 września 2026 r. Nie warto jednak podejmować decyzji wyłącznie z myślą o przyszłym przejęciu sprzętu na własność. Zasady tego rozwiązania nie zostały jeszcze wdrożone. Najważniejsze jest więc obecnie to, czy dana osoba spełnia kryteria programu i czy konkretna technologia znajduje się w aktualnej ofercie wypożyczalni.

Gdzie szukać pomocy?

Osoba, która ma problem z wypełnieniem dokumentów albo nie wie, jaki sprzęt będzie dla niej odpowiedni, może zwrócić się do CIDON – Centrum Informacyjno-Doradczego dla Osób z Niepełnosprawnością. CIDON-y działają przy wojewódzkich oddziałach PFRON i zapewniają pomoc informacyjną oraz doradczą. PFRON prowadzi również infolinię pod numerem 22 581 84 10, a infolinia SOW działa pod numerem 800 889 777 w dni powszednie w godzinach 9:00–17:00.

Wypożyczalnia PFRON – najważniejsze informacje w skrócie

Od kiedy można składać wnioski?
Od 4 września 2026 r. od godziny 10:00.

Czy potrzebne jest orzeczenie?
Tak. Podstawowo wymagane jest orzeczenie o niepełnosprawności w przypadku dzieci do 16. roku życia albo znaczny/umiarkowany stopień niepełnosprawności lub orzeczenie równoważne. Przy aparatach słuchowych dopuszczono również osoby z lekkim stopniem niepełnosprawności.

Czy można złożyć wniosek przez internet?
Tak, za pośrednictwem SOW.

Czy można złożyć wniosek papierowy?
Tak.

Czy trzeba płacić za wypożyczenie?
Nie ma opłaty za samo wypożyczenie, ale trzeba wpłacić zwrotną kaucję w wysokości 2 proc. ceny zakupu technologii.

Czy można wypożyczyć aparat słuchowy?
Tak. Jest on obecnie wymieniany przez PFRON wśród dostępnych technologii.

Czy osoba z lekkim stopniem niepełnosprawności może skorzystać z wypożyczalni?
Tak, ale wyjątek dotyczy aparatów słuchowych.

Czy wcześniejsze dofinansowanie wyklucza udział?
Co do zasady tak, jeśli w ciągu 12 miesięcy przed złożeniem wniosku otrzymano dofinansowanie PFRON lub NFZ na taką samą technologię. W wyjątkowych sytuacjach możliwa jest ścieżka przez CIDON.

Czy sprzęt będzie można później dostać na własność?
Nowe przepisy stworzyły taką możliwość, ale szczegółowa procedura nie została jeszcze wdrożona. Nie ma obecnie podstaw do twierdzenia, że każdy wypożyczający automatycznie przejmie sprzęt.

Gdzie można dostać pomoc?
W najbliższym CIDON przy oddziale wojewódzkim PFRON.

Warto sprawdzić aktualną listę sprzętu

Oferta wypożyczalni może się zmieniać, dlatego przed złożeniem wniosku najlepiej sprawdzić aktualny katalog na stronie PFRON. To szczególnie ważne w przypadku droższych i bardziej specjalistycznych urządzeń – nie każdy sprzęt, który pojawiał się w materiałach dotyczących wcześniejszych etapów programu, musi być dostępny w danym momencie.

W 2026 r. sytuacja jest szczególna: po wznowieniu naboru jednocześnie trwają prace nad nowym mechanizmem przekazywania części technologii na własność. Dlatego przed podpisaniem umowy warto sprawdzić najnowsze komunikaty PFRON i zasady dotyczące konkretnego urządzenia.